Pluton

Po raz pierwszy wytworzony i zbadany przez zespół kierowany przez amerykańskiego chemika Glenna T. Seaborga w 1941 roku.

Nazwa pierwiastka pochodzi od planety Pluton.

Transuranowiec, radioaktywny metal należący do rodziny aktynowców. Uczeni, którzy otrzymali pluton, wykorzystali uran, który bombardowali jądrami deuteru (izotop wodoru).
Pluton jest chemicznie reaktywny. Wystawiony na działanie powietrza pokrywa się powoli warstwą żółtych tlenków. Występuje w sześciu odmianach krystalicznych i tworzy związki, w których występuje na czterech stopniach utlenienia. Jest bardzo radioaktywny i ogrzewa się od własnej radioaktywności. Znanych jest 15 izotopów plutonu o masach atomowych od 232 do 246. Ze względu na silną radioaktywność jest on zabójczy dla człowieka nawet w minimalnych ilościach (kumuluje się w tkance kostnej). Jest bardziej od uranu niebezpieczny, ze względu na mniejszą masę krytyczną.

Występowanie: Śladowe ilości tego pierwiastka występują z rudami uranu.

Otrzymywanie: Otrzymywany jest głównie w reaktorach jako produkt przemiany 238U. Jądra uranu pochłaniając powolne neutrony, przekształcają się następnie w neptun (239Np) emitując cząstkę beta. Po kolejnej emisji beta 239Np przekształca się w rozszczepialny pluton 239Pu.

Wykorzystanie: Na ważniejszy izotop plutonu to 239Pu. Jest rozszczepialnym izotopem, który daje się produkować z nierozszczepialnego uranu (238U). Stosowany jest w reaktorach nowszej generacji. Z jednego kilograma plutonu można otrzymać ok. 22 miliony kilowatogodzin energii.
Pierwiastek ten jest obecnie podstawowym składnikiem broni jądrowej (zastąpił tu uran). Jeden kilogram plutonu odpowiada ok. 20.000 ton klasycznego materiału wybuchowego.
Ciepło, jakie emituje, wykorzystywane jest także do napędu małych pojazdów księżycowych. 

Konfiguracja elektronowa[Rn]5f67s2
Masa atomowa244
Gęstość [kg/m3]19840 (273K)
Izotopy:Zawartość - okres półrozpadu
239Pu
242Pu
244Pu
239,05 - 0% - 24400 lat
242,06 - 0% - 3,79×105 lat
244,06 - 0% - 8,2×107 lat
Główny stopień utlenienia+4 (+2; +3; +5; +6; +7)
Temperatura topnienia914K
Temperatura wrzenia3505K
Promień jonowy [pm] Pu+3114
Energia jonizacji [kJ×mol-1]585 (I)

Poprzednia Pierwiastki Powrót Następna