Dysproz

Odkryty został w 1886 roku przez Paula Emila Lecoq de Boisbaudrana.

Jego nazwa pochodzi od greckiego słowa dysprositos - trudny do otrzymania.

 Pierwiastek ten jest metalem należącym do grupy lantanowców.  Francuski chemik odkrył ten pierwiastek poprzez odseparowanie jednego z jego związków od tlenku holmu.
Sole dysprozu charakteryzują się żółtym lub żółtozielonym kolorem i bardzo wysoką podatnością magnetyczną. Pierwiastek ten jest ferromagnetykiem o temperaturze Curie ok. -186°C.

Występowanie: Najczęściej spotyka się go w postaci chlorku (DyCl3), azotanu (Dy(NO3)3) i siarczanu (Dy2(SO4)3). Często towarzyszy rudom holmu i erbu jako biały tlenek zwany dysprozją (Dy2O3).
Pod względem występowania w wierzchniej warstwie skorupy ziemskiej (litosfera, hydrosfera, atmosfera) zajmuje ok. 49 miejsca (procenty wagowe).

Wykorzystanie: Tlenek dysprozu wykorzystywany jest do budowy prętów sterujących reaktorów.

Konfiguracja elektronowa [Xe]4f106s2
Masa atomowa 162,50
Gęstość [kg/m3] 8550 (293K)
Główny stopień utlenienia +3; (+2; +4)
Izotopy masa - zawartość - okres półrozpadu
156Dy
158Dy
160Dy
161Dy
162Dy
163Dy
164Dy
155,9 - 0,06% - stabilny
157,9 - 0,10% - stabilny
159,9 -  2,34% - stabilny
149,9 - 8848% - stabilny
160,9 - 18,9% - stabilny
161,9 - 25,5% - stabilny
162,9 - 24,9% - stabilny
163,9 - 28,2% - stabilny
Temperatura topnienia 1685K
Temperatura wrzenia 2835K
Promień atomowy [pm] 177,3
Promień jonowy Dy3+ 121
Energia jonizacji [kJ×mol-1] 571,9 (I)
1126 (II)
2200 (III)

 Poprzednia Pierwiastki Powrót Następna